ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ

Ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ είναι μία αστική, μη κυβερνητική, μη κερδοσκοπική περιβαλλοντική οργάνωση που ιδρύθηκε το 1992 κι έχει ως στόχο την προστασία της άγριας πανίδας και του φυσικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Αν και το όνομά του είναι συνδεδεμένο –στο μυαλό των περισσοτέρων- με την καφέ αρκούδα, ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ αναλαμβάνει πολλές ακόμη δράσεις. Έτσι λοιπόν κι εγώ αποφάσισα να πάω μια βόλτα στο Νυμφαίο για ένα διήμερο, για να δω κι εγώ με τα μάτια μου το σπουδαίο έργο του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ –κυρίως, βέβαια, για να παλέψω με μια αρκούδα και να διεκδικήσω κι εγώ το Όσκαρ μου· τρέμε DiCaprio.

Ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ έχει ανοίξει, από το 1993, καταφύγια για πρώην αιχμάλωτες αρκούδες και λύκους στο Νυμφαίο και στις Αγραπιδιές Φλώρινας, αντίστοιχα. Αναλαμβάνει επίσης να ευαισθητοποιήσει το κοινό σε πάσης φύσεως περιβαλλοντικά θέματα, όντας η πιο αξιόπιστη και αναγνωρίσιμη ελληνική περιβαλλοντική οργάνωση. Επίσης, συνέβαλε και στην ελεγχόμενη αναπαραγωγή και δωρεάν διάθεση του ελληνικού ποιμενικού σκύλου.

Το Νυμφαίο –στο οποίο βρίσκεται το καταφύγιο της αρκούδας– είναι ένα πραγματικά πανέμορφο χωριό. Είναι γραφικό, αρχιτεκτονικά ομοιογενές και αυθεντικό. Αν και υπάρχουν τα κλασικά μαγαζιά που πουλάνε τα μαγνητάκια “I LOVE NIMFAIO”, το κύριο αξιοθέατο παραμένει μάλλον το καταφύγιο αρκούδας. Αυτό, βέβαια, αν καταφέρεις να το βρεις, διότι η σήμανση μπορεί άνετα να χαρακτηριστεί ελλειπτική. Ωστόσο, όταν τελικά φτάσεις στο Νυμφαίο και μπεις στον σωστό δρόμο για τον ΑΡΚΤΟΥΡΟ –χωρίς να στρίψεις λάθος και να βγεις στον δρόμο για Φλώρινα ή Σκόπια-, θα καταλάβεις ότι άξιζε τον κόπο.

Ίσως να προσέθεσε και κάτι παραπάνω στην εμπειρία μου το γεγονός ότι ήρθα το φθινόπωρο στον ΑΡΚΤΟΥΡΟ: πορτοκαλί, κίτρινα και κόκκινα φύλλα πλαισιώνουν το μονοπάτι στην καρδιά του δάσους και σε πάνε μέχρι το κατώφλι του καταφυγίου. Στο σπίτι λοιπόν του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ -το οποίο βρίσκεται δίπλα από την είσοδο της ξενάγησης στο καταφύγιο αρκούδας- βρίσκεται η γενέτειρα των φούτερ ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ, τα οποία φορούσε κάθε ενοχλητικός συμμαθητής σας από το γυμνάσιο και έκτοτε, συνήθως σε γκρι ή κόκκινο χρώμα.

Ξεκινήσαμε λοιπόν σιγά-σιγά την ξενάγησή μας στο καταφύγιο της αρκούδας, κι εγώ είχα στο μυαλό μου το πεπρωμένο μου, την πάλη με την αρκούδα και τελικά την απόκτηση του πολυπόθητου Όσκαρ. Ήμουν ιδιαίτερα αισιόδοξος, διότι οι αρκούδες του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ δεν είναι συνηθισμένες σε ζωή στη φύση, αλλά σε ζωή κάτω από την ανθρώπινη φροντίδα: είναι πιο πιθανό να σου ζητήσουν μήλα παρά να σε τραυματίσουν. Με αυτό λοιπόν το σκεπτικό μπήκα στο καταφύγιο, ιδιαίτερα αισιόδοξος. Μετά από λίγο βέβαια είδα τις αρκούδες, ξεροκατάπια και αποφάσισα να μην ακολουθήσω καριέρα στην υποκριτική, με παχαίνει ο φακός ούτως ή άλλως, η κάμερα βάζει 5 κιλά, πάλι καλά καλέ μου Χριστούλη που μας χωρίζει αυτός ο άγιος φράχτης, να ‘ναι καλά το παλικάρι που τον έστησε.

Η καφέ αρκούδα είναι ένα ιδιαίτερα επιβλητικό και μεγαλόσωμο ζώο. Η αρσενική μπορεί να φτάσει τα 250 κιλά, ενώ η θηλυκή τα 150. Στη φύση είναι ένα ιδιαίτερα μοναχικό ζώο: δεν υπάρχει περίπτωση να δεις δύο ενήλικες αρκούδες να κάθονται δίπλα-δίπλα. Ωστόσο, στο καταφύγιο οι 15 αρκούδες που βρίσκονται υπό φιλοξενία στα 50 στρέμματα του Αρκτούρου έχουν χωριστεί σε 3 γκρουπ, ανάλογα με τη συμπεριφορά και τις κοινωνικές τους προτιμήσεις. Το να βλέπεις λοιπόν 3 αρκούδες δίπλα-δίπλα είναι κάτι το οποίο δε θα δεις στη φύση, γι’ αυτό αν σου αρέσουν οι αρκούδες, αποθήκευσε τη φωτογραφία. Δύσκολα θα ξαναδείς τρεις μαζί.

Καμία σχέση δεν είχε ο Γουίνι μ’ αυτό που είδα στο καταφύγιο. Οι αρκούδες αυτές ήταν πιο μεγάλες, πιο χοντρές και καθόλου κίτρινες –άσε που δε φορούσαν κόκκινα μπλουζάκια. Οι αρκούδες από τη φύση τους δεν είναι επιθετικά ζώα. Είναι πιο πιθανό να τρέξουν να ξεφύγουν αν δουν άνθρωπο παρά να του επιτεθούν. Φανταστείτε πως παγκοσμίως μετράμε 2 θανάτους από αρκούδα ετησίως, λιγότερους από όσους μετράμε από την κατανάλωση αρκούδας ετησίως: είναι πιο πιθανό να πεθάνεις τρώγοντας αρκούδα, παρά να σε σκοτώσει μία. Η αρκούδα στη φύση δεν είναι καθόλου εξοικειωμένη με τον άνθρωπο. Οι αρκούδες που ζουν στα τεράστια δάση της Ρωσίας και του Καναδά είναι εξαιρετικά πιθανό να μη συναντήσουν ποτέ στην –κατά μέσο όρο- 20-25ετή ζωή τους όχι μόνο άνθρωπο, αλλά και ανθρώπινο κατασκεύασμα.

Όλα αυτά λοιπόν ζωγραφίζουν μια υπέροχη εικόνα για την αρκούδα στο κεφάλι μου. Είναι ένα μεγαλειώδες, πανέξυπνο και πανέμορφο ζώο. Δεν χρειάζεται να έχεις ασχοληθεί πολύ με το αντικείμενο για να σου προκαλέσει απέχθεια η κακοποίησή της. Δεν μπορώ να καταλάβω με ποιον τρόπο διασκεδάζει ο άνθρωπος βλέποντας μια αρκούδα να υποφέρει –είτε ως ένα νούμερο του “αρκουδιάρη”, είτε ως νούμερο στο τσίρκο, κάτω από άθλιες συνθήκες διαβίωσης. Μία από τις βασικότερες μάλιστα δράσεις του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ ήταν η εξάλειψη του θεσμού του “αρκουδιάρη” από το 1997, ένα φαινόμενο εξαιρετικά εξευτελιστικό και επίπονο για την αρκούδα, η οποία περνά ιδιαίτερα βίαιη “εκπαίδευση” για να μάθει να πατά στα πίσω της πόδια: πατά πάνω σε πυρακτωμένες λαμαρίνες υπό τον ήχο ενός ντεφιού, τρώει αποφάγια και σκουπίδια και ζει σε απαράδεκτες συνθήκες. Ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ συνέβαλε επίσης στην απαγόρευση των τσίρκων με ζώα στον ελληνικό χώρο.

Αυτό λοιπόν χρειάστηκε για να αγαπήσω κι εγώ τις αρκούδες. Μια ώρα μαζί τους. Ακολούθησα τους εθελοντές στις ταΐστρες, όπου –λόγω εποχής- τάισαν τις αρκούδες μήλα. Στη διατροφή τους στο καταφύγιο δεν περιλαμβάνεται κρέας σε φυσική μορφή, παρά μόνο υπό μορφή ψαροκροκέτας και άλλων υποπαραγώγων κρέατος. Και στη φύση όμως η αρκούδα σπάνια τρώει κρέας –εκτός κι αν φάει κάποιο ψοφίμι. Η αρκούδα είναι ένας μεγάλος οπορτουνιστής όσον αφορά τη διατροφή της: τρώει ότι της είναι πιο εύκολο. Κατά 90% πάντως είναι βίγκαν· μην αγχώνεστε, δε φοράει γυαλιά με ξύλινο σκελετό ούτε έχει δυσανεξία στη γλουτένη.

Ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ μάλιστα έχει επιχειρήσει στο παρελθόν να επανεντάξει στη φύση αρκούδες οι οποίες βρέθηκαν μωρά και εκπαιδεύτηκαν καταλλήλως στους ειδικούς χώρους του για να προετοιμαστούν για την σκληρή ζωή. Αυτή η πανευρωπαϊκή πρωτιά για τον ΑΡΚΤΟΥΡΟ στέφθηκε από επιτυχία σε αρκετές περιπτώσεις, όπως σε αυτές του Τζόνι, του Νικήτα και της Ζωής, που ακόμη και σήμερα είναι ελεύθερες και ανεξάρτητες αρκούδες. Υπήρξε βεβαίως και η περίπτωση του Πάτρικ, ο οποίος δεν κατάφερε να προσαρμοστεί στις σκληρές απαιτήσεις της φύσης, έχοντας ζήσει τεράστιο μέρος της ζωής του στο καταφύγιο. Ένας ακόμη βετεράνος του καταφυγίου είναι ο Μήτσος, ο οποίος είναι ο τριαντάρης υπεραιωνόβιος αρκούδος που κάθεται μοναχικά στο κούτσουρό του, αποζητώντας μονάχα γαλήνη. Τα άλλα αρκουδάκια δεν πλησιάζουν τον παππού. Τον αφήνουν ήσυχο, να αναπολεί τις ημέρες που σκαρφάλωνε σαν τρελός στα δέντρα.

Με λίγα λόγια, ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ είναι μια περιβαλλοντική οργάνωση με πάμπολλες δράσεις, ψυχή και κινητήρια δύναμη του οποίου είναι κυρίως οι εθελοντές του. Έχε στο μυαλό σου πως εθελοντής μπορείς να γίνεις ανά πάσα ώρα και στιγμή –δεν είναι δύσκολο. Μπορείς να ενημερωθείς και να βοηθήσεις κι εσύ, αν το επιθυμείς, με ένα απλό κλικ εδώ. Παίρνεις κάτι υπέροχο όταν βοηθάς κι εσύ στο να ζήσουν αυτά τα άτυχα και πανέμορφα πλάσματα την φυσιολογική ζωή που τους αναλογεί. Εγώ θα ξαναπάω σίγουρα στο Νυμφαίο, για να βοηθήσω όπως μπορώ τις αρκούδες που τόσο λίγο είδα, αλλά τόσο πολύ αγάπησα.

Ελπίζω να τα ξαναπούμε Μήτσο. Στα 35 θα σου φέρω ένα καραμελωμένο μήλο. Μια ζωή την έχουμε, φίλε μου.

Advertisements
Tagged with: